Monsoon Convergence Zone ચોંકાવનારું દ્રશ્ય: ઉત્તર ભારતથી સાઉથ કોરિયા સુધી 10,000 કિમી લાંબી વાદળોની પટ્ટી, સેટેલાઈટ તસવીર વાયરલ
Monsoon Convergence Zone ઉત્તર ભારતથી લઈને ચીન અને સાઉથ કોરિયા સુધી ફેલાયેલી અંદાજે 10,000 કિલોમીટર લાંબી વાદળોની વિશાળ પટ્ટી સેટેલાઈટ તસવીરોમાં જોવા મળતાં હવામાનશાસ્ત્રીઓમાં ચર્ચા જાગી છે. આ વિશાળ વાદળોની રચનાને ‘મોનસૂન કન્વર્જન્સ ઝોન (Monsoon Convergence Zone)’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, જે એશિયામાં સક્રિય ચોમાસાનું મહત્વનું લક્ષણ માનવામાં આવે છે.
Monsoon Convergence Zone સેટેલાઈટ તસવીરોમાં ઉત્તર ભારત, નેપાળ, ભૂટાન, બાંગ્લાદેશ, ચીનના કેટલાક ભાગો અને સાઉથ કોરિયા સુધી સતત વાદળોની લાંબી પટ્ટી જોવા મળે છે. હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, અરબી સમુદ્ર અને બંગાળની ખાડીમાંથી આવતી ભેજયુક્ત પવનો એકબીજા સાથે મળતાં આ પ્રકારની વિશાળ વાદળોની સિસ્ટમ સર્જાય છે, જેના કારણે અનેક વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદ થાય છે.
Monsoon Convergence Zone આ સક્રિય મોનસૂન સિસ્ટમની અસર ભારતના અનેક રાજ્યોમાં જોવા મળી રહી છે. ગુજરાત સહિત ઉત્તર, મધ્ય અને પૂર્વ ભારતના વિસ્તારોમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ભારે વરસાદ નોંધાઈ રહ્યો છે. વરસાદને કારણે ડેમ અને જળાશયોમાં પાણીની આવક વધી રહી છે, જ્યારે અનેક શહેરોમાં પાણી ભરાવા, ટ્રાફિક જામ અને જનજીવન પ્રભાવિત થવાની સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
Monsoon Convergence Zone બીજી તરફ હિમાચલ પ્રદેશ, ઉત્તરાખંડ અને જમ્મુ-કાશ્મીર જેવા પહાડી રાજ્યોમાં ભારે વરસાદને કારણે પૂર અને ભૂસ્ખલનનું જોખમ પણ વધી ગયું છે. સ્થાનિક પ્રશાસન દ્વારા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યા છે અને લોકોને જરૂરી સાવચેતી રાખવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે કે આગામી દિવસોમાં પણ ઉત્તર, પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદ પડી શકે છે. હવામાન નિષ્ણાતો સતત સેટેલાઈટ અને રડાર દ્વારા આ વિશાળ વાદળોની સિસ્ટમ પર નજર રાખી રહ્યા છે.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આવી વિશાળ વાદળોની પટ્ટી એશિયામાં ચોમાસાની તીવ્રતા અને વ્યાપને દર્શાવે છે. એક તરફ આ વરસાદ જળાશયો અને કૃષિ માટે લાભદાયી સાબિત થઈ રહ્યો છે, તો બીજી તરફ પૂર અને ભૂસ્ખલન જેવી કુદરતી આપત્તિઓનું જોખમ પણ વધારી રહ્યો છે.
