આજે કેન્દ્ર સરકારે દેશનું સામાન્ય બજેટ રજૂ કર્યું છે. સરકારે રક્ષા ક્ષેત્રના બજેટમાં રેકોર્ડ વધારો કર્યો છે. જ્યારથી મોદી સરકાર સત્તામાં આવી છે ત્યારથી તે રક્ષા ક્ષેત્રના વિકાસને લઈને હંમેશા આગળ રહી છે. દર વખતે બજેટની રકમમાં વધારો કરવામાં આવે છે. જેથી દેશમાં નવા હથિયાર બનાવી શકાય. વિશ્વની અદ્યતન ટેક્નોલોજીથી સજ્જ મિસાઈલ ખરીદી શકાય. કેન્દ્ર સરકારે 2023-24 માટે 5.94 લાખ કરોડ રૂપિયા ફાળવ્યા છે. સરકારે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં લગભગ 70 હજાર કરોડ રૂપિયાનો વધારો કર્યો છે.
બજેટ વર્ષ 2022-23માં રક્ષા ક્ષેત્રના બજેટમાં પણ વધારો કરવામાં આવ્યો, બજેટમાં આ ક્ષેત્રને 525,166 કરોડ રૂપિયાની ફાળવણી કરવામાં આવી. ત્યારે આ વર્ષના રક્ષા બજેટમાં 10% નો વધારો જોવા મળ્યો, જ્યાં મૂડી ખર્ચમાં, આર્મી માટે 32,015 કરોડ રૂપિયા, નૌકાદળ માટે 47,590 કરોડ રૂપિયા અને વાયુસેના માટે 55,586 કરોડ રૂપિયા ફાળવવામાં આવ્યા. આ સાથે આ બજેટમાં સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં સંશોધન અને વિકાસ માટે 11,981 કરોડ રૂપિયાની ફાળવણી કરવામાં આવી છે.
2021-22 રક્ષા ક્ષેત્રના બજેટમાં જંગી વધારો કરવામાં આવ્યો હતો, જે 15 વર્ષમાં સૌથી વધુ હતો. આ બજેટમાં સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે 4,78,195 કરોડ રૂપિયાની ફાળવણીની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી, જ્યાં સશસ્ત્ર દળોનું આધુનિકીકરણ ભંડોળ 1,13,734 કરોડ રૂપિયાથી વધારીને 1,35,060 કરોડ રૂપિયા કરવામાં આવ્યું હતું. આ સાથે સંરક્ષણ પેન્શનના બજેટમાં પણ નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્યો હતો.
આ બજેટને આશાસ્પદ અને પ્રગતિશીલ માનવામાં આવ્યું હતું, આ બજેટમાં સંરક્ષણ બજેટમાં ભંડોળની ફાળવણી સામાન્ય હતી. જણાવી દઈએ કે પાછલાં વર્ષની સરખામણીમાં આ વખતે સંરક્ષણ બજેટ-2020માં 6%નો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો, જ્યાં સંરક્ષણ ક્ષેત્રનું બજેટ વધારીને 3.37 કરોડ રૂપિયા કરવામાં આવ્યું હતું. તે જ સમયે, આ સંરક્ષણ બજેટમાં, સરકારે સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે હથિયારોની ખરીદી અને આધુનિકીકરણ માટે 1,10,734 કરોડ રૂપિયાની રકમ ફાળવી હતી. આ સાથે જ સરકારે સંરક્ષણ કર્મચારીઓના પેન્શન માટે 1.33 લાખ કરોડ રૂપિયા જાહેર કર્યા હતા.
તમને જણાવી દઈએ કે આ ચૂંટણીનું વર્ષ હતું, જ્યાં એનડીએ સરકારે આને ધ્યાનમાં રાખીને નિયમિત બજેટની જગ્યાએ વચગાળાનું બજેટ રજૂ કર્યું હતું. આ વચગાળાના બજેટમાં સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે 4,31,011 કરોડ રૂપિયાની ફાળવણી કરવામાં આવી હતી, જ્યાં અગાઉના વર્ષની સરખામણીમાં તેમાં 10%નો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો.
રક્ષા બજેટ 2018-19
વર્ષ 2018ના સંરક્ષણ બજેટની વાત કરીએ તો, એ વર્ષે વિવિધ સેવાઓ માટે સંરક્ષણ મંત્રાલયને 4,04,364 કરોડ રૂપિયા (પેન્શન સહિત) ફાળવવામાં આવ્યા હતા. જયારે એ કેન્દ્ર સરકારના બજેટનો 16.6% હિસ્સો હતો, તેની સાથે જ તે સમયે ભારતના અંદાજિત જીડીપીના 2.2% હતો.